Mục lục
Nội dung được ICD xem xét và cập nhật - Tuần 46/2026
Cold chain (chuỗi cung ứng lạnh) là hệ thống bảo quản và vận chuyển hàng nhạy cảm với nhiệt độ, như thực phẩm tươi, thủy sản, vắc xin, dược phẩm, trong một dải nhiệt xác định từ nơi sản xuất đến người dùng cuối, không bị đứt ở bất kỳ mắt xích nào.
- Mỗi nhóm hàng có dải nhiệt riêng: dược phẩm và vắc xin thường 2 đến 8 độ C, thực phẩm đông lạnh -10 đến -20 độ C hoặc sâu hơn.
- Chuỗi gồm kho lạnh, xe và container lạnh, thiết bị đo nhiệt và quy trình; thiếu một mắt xích là mất cả chuỗi.
- Pallet, thùng và vật tư dùng trong môi trường lạnh phải chịu được nhiệt độ thấp, ẩm và vệ sinh thường xuyên.
Cold chain là gì?
Cold chain là chuỗi các công đoạn giữ hàng ở nhiệt độ yêu cầu liên tục, từ sau thu hoạch hoặc sản xuất đến khi người dùng nhận hàng. Từ “chuỗi” nhấn mạnh tính liền mạch: hàng đã được làm lạnh tốt vẫn hỏng nếu bị để ngoài nắng khi bốc dỡ, và làm lạnh lại thường không khôi phục được chất lượng đã mất.
Chuỗi gồm năm mắt xích chính, thể hiện trong sơ đồ dưới.
Cold chain gồm những thành phần nào?
Năm thành phần ghép lại thành chuỗi, mỗi thành phần có yêu cầu riêng về nhiệt độ và vệ sinh.
- Kho lạnh và kho mát: lưu hàng ở dải nhiệt định sẵn, thường có kệ, pallet và khu chờ xuất.
- Xe tải lạnh, container lạnh (reefer): giữ nhiệt khi vận chuyển đường bộ, biển, hàng không.
- Thiết bị theo dõi: nhiệt kế, bộ ghi nhiệt (data logger), cảnh báo khi vượt ngưỡng.
- Bao bì và pallet: thùng cách nhiệt, pallet chịu lạnh, tấm ngăn để khí lạnh lưu thông.
- Quy trình: thời gian chờ tối đa khi bốc dỡ, kiểm tra nhiệt khi nhận hàng, hồ sơ nhiệt độ.
Dải nhiệt độ của chuỗi lạnh
Dải nhiệt phụ thuộc loại hàng. Bảng dưới theo bảng tiêu chuẩn do hiệp hội bảo hiểm Đức GDV công bố, được dẫn lại trong tài liệu địa lý vận tải; riêng dược phẩm theo dải 2 đến 8 độ C, dải mà Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) nêu cho gần như mọi vắc xin dùng trong các chương trình tiêm chủng. Đây là các dải tham khảo, hàng cụ thể phải theo ghi nhãn của nhà sản xuất.
| Nhóm | Dải nhiệt tham khảo | Ví dụ hàng |
|---|---|---|
| Đông sâu (deep frozen) | -25 đến -30 độ C | Thủy sản đông lạnh sâu, kem |
| Đông lạnh (frozen) | -10 đến -20 độ C | Thịt đông lạnh, bánh đông lạnh |
| Mát (chill) | 2 đến 4 độ C | Thịt tươi, rau, quả |
| Dược phẩm, vắc xin | 2 đến 8 độ C | Phần lớn dược phẩm, như vắc xin |
| Chuối, hoa quả nhiệt đới | 12 đến 14 độ C | Chuối, quả nhiệt đới, củ như khoai tây |
Không phải loại vắc xin hay thuốc nào cũng theo dải này, nên với dược phẩm luôn đọc hướng dẫn của nhà sản xuất. Các nguồn khác dùng ngưỡng hơi khác, ví dụ -18 độ C cho thực phẩm đông lạnh nhanh trong bộ quy phạm của Codex, vì vậy hợp đồng nên ghi rõ dải nhiệt bằng số.
Kiểm soát nhiệt độ trong chuỗi lạnh thế nào?
Kiểm soát nhiệt dựa trên bốn việc: làm lạnh nhanh sau thu hoạch hoặc sản xuất, giữ lạnh liên tục khi lưu và vận chuyển, đo và ghi nhiệt định kỳ, và rút ngắn thời gian hàng ở ngoài môi trường lạnh khi bốc dỡ.
Điểm yếu hay gặp là thời gian chờ: xe chờ ở bãi, hàng nằm ở cửa kho để xếp, pallet đi từ kho ra xe. Mỗi lần mở cửa kho, không khí nóng ẩm vào và tạo ngưng tụ trên hàng và pallet. Vì vậy kho lạnh thường có khu đệm, rèm chắn hoặc cửa đóng nhanh, và quy định hàng rời khu lạnh chỉ trong thời gian ngắn.
Với vận tải, hàng nên được làm lạnh sẵn tới nhiệt yêu cầu trước khi xếp lên xe hoặc vào container lạnh, không trông chờ thiết bị hạ nhiệt cho hàng còn nóng, vì thiết bị lạnh chủ yếu để giữ nhiệt; yêu cầu cụ thể theo hướng dẫn của đơn vị vận tải.
Pallet và bao bì chịu lạnh trong cold chain
Pallet trong kho lạnh chịu ba điều kiện cùng lúc: nhiệt độ thấp, độ ẩm cao và vệ sinh bằng nước hoặc hóa chất. Gỗ hút ẩm, sinh nấm mốc và khó vệ sinh trong điều kiện này, nên pallet nhựa là lựa chọn phổ biến cho kho lạnh. Nhựa không hút nước, rửa được và không phát sinh mảnh gỗ lẫn vào thực phẩm.
Nhiệt độ thấp làm nhựa cứng và giòn hơn nên vật liệu và công thức nhựa phải phù hợp dải nhiệt sử dụng. Thông số chịu nhiệt của từng mã pallet và tải trọng ở nhiệt độ thấp cần được xác nhận theo từng sản phẩm; liên hệ ICD Việt Nam để được tư vấn đúng dải nhiệt của kho bạn trước khi chốt đơn.
Chi tiết cách chọn được nêu trong bài pallet nhựa cho kho lạnh. Với hàng thủy sản và nông sản, xem thêm pallet nhựa cho ngành thủy sản, nông sản; với thùng cấp đông, xem thùng sóng nhựa cho cấp đông và kho lạnh.
ICD Việt Nam cung cấp pallet nhựa gồm pallet nhựa kê kho và pallet nhựa 2 mặt tải nặng 1200x1000x150 mm. Thời gian và phí giao báo khi chốt đơn, đơn tối thiểu 50 sản phẩm.
Chuỗi cung ứng lạnh tại Việt Nam hiện nay
Theo báo cáo thị trường chuỗi lạnh Việt Nam 2025 của FiinGroup (số liệu tới tháng 12/2024), giai đoạn 2021-2024 cả nước có thêm 27 kho lạnh, nâng công suất thiết kế lên khoảng 1,3 triệu vị trí pallet; mảng vận chuyển có 1.499 xe tải lạnh do 31 đơn vị vận hành chuyên nghiệp. Với 10 dự án kho lạnh dự kiến hoàn thành giai đoạn 2024-2028, công suất được dự báo vượt 1,7 triệu pallet vào năm 2028.
Công suất kho lạnh được đo bằng vị trí pallet vì mỗi ô kệ chứa một pallet, nên cỡ và tải của pallet quyết định kho xếp được bao nhiêu hàng. Khi thuê kho lạnh, hãy hỏi kho dùng cỡ pallet nào, tải tối đa mỗi vị trí kệ và dải nhiệt của từng buồng, để chuẩn bị pallet và cách đóng hàng khớp ngay từ nhà máy.
Lỗi thường gặp làm đứt chuỗi lạnh
Bốn lỗi dưới đây gặp nhiều nhất, mỗi lỗi kèm cách tránh.
| Lỗi | Hậu quả | Cách tránh |
|---|---|---|
| Chờ lâu ở khu bốc dỡ không lạnh | Hàng nóng lên, đọng ngưng tụ | Khu đệm lạnh, rèm chắn, giới hạn thời gian chờ |
| Bao bì không hợp nhiệt độ | Thùng giấy bở vì ẩm, pallet gỗ mốc | Dùng bao bì và pallet chịu ẩm, chịu lạnh |
| Không đo nhiệt khi nhận hàng | Phát hiện đứt lạnh quá muộn, khó quy trách nhiệm | Ghi nhiệt khi nhận, giữ hồ sơ data logger |
| Xếp kín không chừa khe | Khí lạnh không lưu thông, giữa lô nóng hơn | Xếp có khe, dùng pallet có đường thông khí |
Câu hỏi thường gặp
Cold chain là gì?
Cold chain là chuỗi cung ứng lạnh: hệ thống kho, phương tiện, thiết bị đo và quy trình giữ hàng nhạy cảm với nhiệt độ trong dải nhiệt yêu cầu từ nơi sản xuất đến người dùng cuối, không để đứt ở mắt xích nào.
Cold chain áp dụng cho những hàng nào?
Thực phẩm tươi, thủy sản, thịt, sữa, rau quả, kem, và hàng y tế như vắc xin, thuốc sinh học. Mỗi nhóm có dải nhiệt riêng ghi trên nhãn hoặc hướng dẫn của nhà sản xuất.
Nhiệt độ của cold chain là bao nhiêu?
Phụ thuộc loại hàng: khoảng 2 đến 4 độ C cho hàng mát, âm 10 đến âm 20 độ C cho đông lạnh, âm 25 đến âm 30 độ C cho đông sâu, và 2 đến 8 độ C cho đa số vắc xin. Hãy theo số ghi trên nhãn của hàng cụ thể.
Dùng pallet gỗ trong kho lạnh được không?
Gỗ hút ẩm, dễ mốc và khó vệ sinh trong kho lạnh nên pallet nhựa là lựa chọn phổ biến hơn. Pallet gỗ chỉ nên dùng khi tiêu chuẩn của khách hàng cho phép, và cần kiểm soát ẩm.
Pallet nhựa chịu được bao nhiêu độ lạnh?
Phụ thuộc vật liệu và công thức nhựa của từng mã pallet. Hãy hỏi nhà cung cấp thông số chịu nhiệt và tải trọng ở nhiệt độ làm việc thực tế của kho; với pallet ICD Việt Nam, liên hệ tư vấn để được xác nhận theo từng mã.
Chuỗi cung ứng lạnh tại Việt Nam có quy mô thế nào?
Theo FiinGroup, tới cuối 2024 Việt Nam có công suất kho lạnh thiết kế khoảng 1,3 triệu vị trí pallet và 1.499 xe tải lạnh do 31 đơn vị vận hành chuyên nghiệp; công suất kho được dự báo vượt 1,7 triệu pallet vào năm 2028.
Liên hệ ICD Việt Nam
Cần pallet nhựa cho kho lạnh hoặc chuỗi bảo quản hàng thực phẩm, thủy sản? Gửi dải nhiệt kho, tải trọng và số lượng; đơn tối thiểu 50 sản phẩm, thời gian và phí giao báo khi chốt đơn.
Công ty TNHH Sản xuất Công nghiệp ICD Việt Nam
Trụ sở chính miền Bắc: Tầng 03, toà nhà Thăng Long A1, Thôn Bầu, Xã Thiên Lộc (Kim Chung, Đông Anh cũ), TP Hà Nội - 0983 797 186 / 090 345 9186 / 090 5859 186
Xưởng miền Nam: 551/212 Lê Văn Khương, Phường Tân Thới Hiệp (Quận 12 cũ), TP Hồ Chí Minh - 098 6784 186
Email: sales@icdvietnam.com.vn
Zalo: Chat Zalo với ICD Việt Nam
Nguồn tham khảo
- Các dải nhiệt độ tiêu chuẩn của chuỗi lạnh (bảng của GDV, hiệp hội bảo hiểm Đức, được dẫn lại): Transport Geography, Temperature Standards for the Cold Chain, đọc ngày 27/10/2026.
- Dải 2 đến 8 độ C cho vắc xin tiêm chủng: WHO, Extended Controlled Temperature Conditions, đọc ngày 27/10/2026.
- Ngưỡng -18 độ C cho thực phẩm đông lạnh nhanh: FAO, Code of Practice for the Processing and Handling of Quick Frozen Foods (bản dự thảo sửa đổi, Phụ lục III), đọc ngày 27/10/2026.
- Công suất kho lạnh, số xe tải lạnh và dự báo 2028: FiinGroup, Vietnam Cold Chain Market Report 2025 (công bố 03/07/2025), đọc ngày 29/10/2026.
